Lý thuyết bàn tay vô hình của Adam Smith – Stockinsight

Ngày đăng: 25/04/2023 lượt xem

Trong thế giới hiện đại, chúng ta đã quen với sự phát triển vượt bậc của kinh tế thị trường, nơi các doanh nghiệp đua nhau tìm kiếm lợi nhuận và sự thành công. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết rằng, tư tưởng về kinh tế thị trường đã được đặt nền móng bởi một nhà kinh tế huyền thoại Adam Smith.

Trong tác phẩm “Bàn về tài sản quốc gia”, ông đã sử dụng khái niệm “bàn tay vô hình” để mô tả cách mà sự tự do kinh tế có thể dẫn đến sự phát triển và giàu có cho một quốc gia. Bài viết này của Stock Insight sẽ trình bày chi tiết về lý thuyết bàn tay vô hình và sự ảnh hưởng của lý thuyết này đến kinh tế thị trường hiện đại.

Lý thuyết bàn tay vô hình là gì?

Lý thuyết “bàn tay vô hình” theo Adam Smith là quan niệm rằng trong môi trường kinh tế thị trường, các cá nhân tham gia dựa vào khát vọng tối đa hóa lợi nhuận cá nhân của họ. Tuy nhiên, thông qua cơ chế cạnh tranh và tương tác trên thị trường, hành động của mỗi cá nhân kết hợp lại tạo ra lợi ích chung và thúc đẩy sự phát triển và củng cố lợi ích cho toàn bộ cộng đồng.

Adam Smith đã đưa ra thuyết bàn tay vô hình vào những năm cuối thế kỉ 18, và giá trị của nó vẫn được công nhận đến ngày nay. Thuyết này mô tả khả năng điều chỉnh cung cầu trên thị trường bằng cách khuyến khích các cá nhân tham gia tối đa hóa lợi nhuận cho mình. Qua đó, sức mạnh của cơ chế thị trường như bàn tay vô hình định hướng người bán và người mua, phân bố nguồn lực kinh tế đạt được hiệu quả xã hội lớn nhất mà không cần sự can thiệp của chính phủ. 

Theo quan điểm của Adam Smith, chính phủ chỉ nên giữ chức năng quản lý và để bàn tay vô hình tự cân bằng các lợi ích của cá nhân và hiệu quả kinh tế đạt tối đa. Bằng cách này, con người phụng sự cho xã hội nhiều hơn anh ta chủ trương làm điều đó.

thuyết bàn tay vô hình được sử dụng để miêu tả cơ chế thị trường cạnh tranh và sức mạnh của nó trong việc đạt được lợi ích cho toàn xã hội. Adam Smith đã đề cập đến thuật ngữ này trong tác phẩm nổi tiếng của ông, The Wealth of Nations (1776), để diễn tả cách thị trường tự điều chỉnh cung cầu và khuyến khích các cá nhân sản xuất những thứ cần thiết cho xã hội.

Lý thuyết bàn tay vô hình là gì?
thuyết bàn tay vô hình là gì?

Đặc điểm của thuyết bàn tay vô hình

Thuyết bàn tay vô hình có những đặc điểm sau:

  • Không can thiệp của chính phủ: Theo thuyết bàn tay vô hình, thị trường tự điều chỉnh và tự cân bằng mà không cần sự can thiệp của chính phủ. Việc can thiệp của chính phủ chỉ nên giới hạn ở chức năng quản lý.
  • Tối đa hóa lợi ích cá nhân: Thị trường tự do cho phép các cá nhân có thể tối đa hóa lợi ích của mình thông qua hoạt động sản xuất và tiêu thụ.
  • Cung cầu tự điều chỉnh: Trên thị trường tự do, giá cả và số lượng hàng hóa được điều chỉnh dựa trên sự cạnh tranh giữa người bán và người mua, đáp ứng nhu cầu của thị trường.
  • Tạo hiệu quả xã hội: Thị trường tự do có khả năng tạo ra hiệu quả xã hội lớn nhất bởi vì sự phát triển và củng cố lợi ích cho cả cộng đồng được thúc đẩy thông qua sự tối đa hóa lợi ích cá nhân của các cá nhân tham gia trên thị trường.
  • Đóng vai trò quan trọng trong kinh tế: Thị trường tự do là nền tảng cơ bản của kinh tế thị trường và đóng vai trò quan trọng trong việc tạo ra sự phát triển kinh tế và xã hội.

Lợi ích xã hội từ thuyết bàn tay vô hình

Theo thuyết bàn tay vô hình, lợi ích xã hội được đem lại qua việc thúc đẩy sự phát triển kinh tế và cải thiện chất lượng cuộc sống. Việc thúc đẩy sự phát triển kinh tế qua cơ chế thị trường giúp tăng sản xuất, tạo việc làm, tăng thu nhập và mức sống của người dân. Ngoài ra, cơ chế này còn khuyến khích sự sáng tạo và đổi mới, nâng cao chất lượng sản phẩm và dịch vụ để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người tiêu dùng.

Bên cạnh đó, thuyết bàn tay vô hình còn tạo ra lợi ích xã hội thông qua việc giải quyết vấn đề phân bố tài nguyên. Với cơ chế thị trường, các nguồn lực kinh tế được phân phối đến những nơi có nhu cầu sử dụng cao nhất và đem lại hiệu quả sử dụng tối đa. Nhờ đó, việc sử dụng tài nguyên được tối ưu hóa, giúp giảm thiểu lãng phí và bảo vệ môi trường.

Thuyết bàn tay vô hình giúp tạo ra lợi ích xã hội bằng cách thúc đẩy sự phát triển kinh tế và giải quyết vấn đề phân bố tài nguyên.
Thuyết bàn tay vô hình giúp tạo ra lợi ích xã hội bằng cách thúc đẩy sự phát triển kinh tế và giải quyết vấn đề phân bố tài nguyên.

Mối quan hệ của lý thuyết bàn tay vô hình và bàn tay hữu hình

thuyết bàn tay vô hình và bàn tay hữu hình là hai khái niệm đối lập nhau trong lĩnh vực kinh tế. Trong đó, bàn tay vô hình thể hiện sức mạnh của thị trường tự do, trong khi bàn tay hữu hình đề cập đến vai trò của chính phủ trong quản lý và điều chỉnh kinh tế.

Theo lý thuyết bàn tay vô hình, các cá nhân và doanh nghiệp tham gia vào thị trường sẽ tối đa hóa lợi nhuận cho chính mình thông qua sự cạnh tranh với nhau. Việc này sẽ đẩy mạnh sản xuất và tiêu thụ, giúp tăng trưởng kinh tế và cải thiện chất lượng cuộc sống của các cá nhân trong xã hội. Bàn tay vô hình cho phép cơ chế tự động điều chỉnh cung cầu trên thị trường mà không cần sự can thiệp của chính phủ.

Tuy nhiên, không phải lúc nào cơ chế tự động cũng đảm bảo được sự cân bằng và sự công bằng trên thị trường. Đó là lúc bàn tay hữu hình của chính phủ phải can thiệp, thông qua việc áp dụng các chính sách kinh tế như thuế, giá, lãi suất, quy định và kiểm soát chất lượng sản phẩm. Với bàn tay hữu hình, chính phủ có thể bảo vệ quyền lợi và sự bình đẳng giữa các cá nhân trong xã hội, đảm bảo sự ổn định của thị trường và phát triển kinh tế bền vững.

Vì vậy, sự kết hợp giữa bàn tay vô hình và bàn tay hữu hình là rất quan trọng trong quản lý kinh tế. Cả hai cần phải hoạt động đồng thời và hài hòa để đảm bảo sự phát triển kinh tế và lợi ích xã hội được tối đa hóa.

Mối quan hệ của lý thuyết bàn tay vô hình và bàn tay hữu hình
Mối quan hệ của lý thuyết bàn tay vô hình và bàn tay hữu hình

Lời kết

Thuyết bàn tay vô hình của Adam Smith đã có một ảnh hưởng to lớn đến lịch sử kinh tế thế giới và vẫn được áp dụng rộng rãi đến ngày nay. Lý thuyết này đã chứng minh rằng tự do kinh tế và cạnh tranh sẽ thúc đẩy sự phát triển và củng cố lợi ích cho cả cộng đồng.

Tuy nhiên, thuyết bàn tay vô hình không phải là giải pháp hoàn hảo cho tất cả các vấn đề kinh tế và xã hội, và có thể cần đến sự can thiệp của chính phủ trong một số trường hợp. Ngoài ra, sự xuất hiện của bàn tay hữu hình, đặc biệt là trong bối cảnh hiện nay của sự toàn cầu hóa và các vấn đề toàn cầu khác, cũng đang được đặt ra để cân nhắc trong việc xây dựng một kinh tế toàn cầu bền vững và công bằng hơn.

Bên cạnh việc tìm hiểu lý thuyết bàn tay vô hình của Adam Smith, Stock Insight sẽ bật mí những sự thật thú vị về nhà kinh tế học nổi tiếng này:

  • Adam Smith là một nhà tư tưởng xã hội và nhà kinh tế chính trị được biết đến với tên gọi “cha đẻ” của nền kinh tế học hiện đại và đã đặt nền tảng cho hệ thống kinh tế mới.
  • Ông sinh tại thị trấn nhỏ Kirkcaldy ở Scotland vào năm 1723. Đến nay không có tài liệu ghi chép về ngày sinh của ông, chỉ biết ông được rửa tội vào tháng 6/1723
  • Cha của ông qua đời trước khi ông sinh ra và ông được nuôi dưỡng bởi mẹ.
  • Adam Smith là người Scotland đầu tiên xuất hiện trên đồng tiền Anh.
  • Thư viện cá nhân của Adam Smith bao gồm gần 1.500 quyển sách.
  • Nhà của ông cùng với các ngôi nhà khác ở Kirkcaldy là những ngôi nhà đầu tiên ở Scotland có lợp ngói sứ thay cho mái lá.
  • Adam Smith từng bị những người đi du lịch bắt cóc trong khi còn là một cậu bé.
  • Khi ông 14 tuổi, Smith nhập học tại Đại học Glasgow và học triết học. Sau đó, ông tiếp tục học nghiên cứu sau đại học tại Đại học Oxford.
  • Adam Smith được chôn cất tại một nghĩa trang công cộng ở Edinburgh. 
  • Vào năm 2008, thành phố Edinburgh đã dựng một tượng đài Adam Smith đặt trên con đường nổi tiếng Royal Mile của Edinburgh trong một chợ cổ xưa. Tầm nhìn của tượng đài hướng về phía Canongate, nơi ông được an táng, và nhìn xa hơn qua cảng đến quê hương Kirkcaldy của ông.

Bài viết cùng chuyên mục

tỷ lệ free-float là gì?

Free-float là gì? Ý nghĩa và công thức tính tỷ lệ Free-float

Free-Float là gì? Free-float là tỷ lệ khối lượng cổ phiếu có thể tự do chuyển nhượng trên thị trường so với tổng số cổ phiếu đang lưu hành, đề...

Chỉ số RQ

Muốn nghỉ hưu vui vẻ, bạn phải biết về chỉ số RQ

Bên cạnh các chỉ số EQ, IQ rất phổ biến và được nhiều người nhắc đến trên các phương tiện thông tin truyền thông thì chỉ số RQ lại chưa...

đầu tư chứng khoán ngắn hạn

Đầu tư chứng khoán ngắn hạn là gì? 3 hình thức đầu tư chứng khoán nhà đầu tư cần biết

Đầu tư chứng khoán ngắn hạn và đầu tư chứng khoán dài hạn đều là những chiến lược đầu tư hấp dẫn mà nhà đầu tư có thể xem xét...